Punchen is het proces waarbij je bij een nieuw bordspel de kartonnen fiches, tegels of tokens uit de stansramen drukt. Deze onderdelen zijn tijdens productie in een kartonnen vel geperst, en moeten door de speler nog worden losgemaakt — oftewel: “gepunchd”.
Het is vaak het eerste ritueel bij het openen van een nieuw spel, en voor veel spelliefhebbers een moment van voorpret en voldoening.
Hoe werkt punchen?
- Open de doos van je nieuwe spel
- Haal de kartonnen punchboards (stansramen) eruit
- Druk de voorgevormde fiches of tegels voorzichtig naar buiten
- Gooi (of bewaar) het overgebleven karton
Sommige spelers gebruiken een mesje of doen het met beleid met de vingers, om rafels of beschadiging te voorkomen.
Wat punch je zoal?
- 🎲 Tokens – geld, grondstoffen, markers
- 🧩 Tegels – zoals landschappen, locaties, actievelden
- 🪙 Munten of puntenfiches
- 💥 Status- of effectmarkers
- 🎯 Karakterstatistieken of dashboards
Afhankelijk van het spel kunnen dit tientallen tot honderden stukjes zijn.
Waarom is punchen een term in de community?
Omdat het:
- Een herkenbaar startmoment is voor elke bordspelfanaat
- Soms een hele klus is (zeker bij spellen als Gloomhaven of Too Many Bones)
- Onderdeel is van het ‘unboxen’ en voorbereiden van een spel
- Geassocieerd wordt met “de nieuwe spelgeur” en het openen van een vers exemplaar
Sommige spelers bewaren zelfs de punchboards als souvenir of opvulmateriaal.
Tips bij het punchen
- Druk langzaam en ondersteun het fiche met je vingers
- Vermijd scheuren of kartonlagen die loslaten
- Gebruik eventueel een precisiemesje bij strak gestanste randen
- Werk op een vlakke ondergrond
- Sorteer meteen je tokens voor makkelijke opzet later
Let op: niet alle spellen hebben punchboards — sommige spellen gebruiken plastic, houten of vooraf los verpakte componenten.
